Waarom we leegstand bestrijden
Leegstaande woningen en gebouwen hebben een negatieve invloed op de woonkwaliteit en de woningmarkt.
- Ze dragen bij aan de schaarste van betaalbare woningen.
- Ze drijven huur- en koopprijzen op.
- Ze verhogen het risico op verwaarlozing en verkrotting.
- Ze kunnen leiden tot verloedering van straten of buurten.
Daarom is elke gemeente in Vlaanderen verplicht om leegstaande woningen en gebouwen op te nemen in een leegstandsregister.
Wanneer we spreken van leegstand
Een woning of gebouw wordt als leegstaand beschouwd als:
- Meer dan de helft van de vloeroppervlakte niet gebruikt wordt volgens de functie van het gebouw,
- Dit gedurende minstens 12 opeenvolgende maanden het geval is.
De functie van een gebouw (bv. wonen, handel, kantoor) blijkt uit stedenbouwkundige of milieuvergunningen.
De gemeente stelt leegstand vast op basis van objectieve criteria, zoals:
- Geen domiciliëring op het adres gedurende minstens 12 maanden,
- Geen aansluiting op water, gas of elektriciteit, of een zeer laag verbruik,
- Een overvolle, ontbrekende of dichtgeplakte brievenbus,
- Rolluiken die langdurig gesloten zijn of ramen die afgeplakt zijn,
- Een verwilderde of overwoekerde tuin.
Deze lijst is niet-limitatief: ook andere duidelijke signalen van leegstand kunnen worden meegenomen.
Verloop van de vaststelling en registratie
- Vaststelling ter plaatse: Een bevoegde medewerker onderzoekt de situatie op locatie.
- Kennisgeving: Alle eigenaars of rechthebbenden ontvangen een aangetekende brief met een genummerde administratieve akte als officiële bevestiging van de leegstand.
Beroep mogelijk: Je kan binnen 30 dagen na verzenddatum van de brief een bezwaarschrift indienen bij het college van burgemeester en schepenen.
Vermeld in het bezwaarschrift:
- Je naam,
- Gegevens van het betrokken pand,
- Bewijsmateriaal dat het bezwaar ondersteunt.
Gevolgen van opname in het leegstandsregister
Als er geen beroep wordt aangetekend of als het beroep wordt verworpen, wordt het pand effectief opgenomen in het leegstandsregister. De gevolgen:
- Na 1 jaar wordt de eigenaar heffingsplichtig.
- De leegstandsheffing is progressief: ze stijgt naarmate het pand langer in het register blijft.
Je kan binnen 3 maanden na het aanslagbiljet ook bezwaar indienen tegen de heffing zelf. Ook dan stuur je je bezwaar aangetekend naar het college van burgemeester en schepenen. Je kan vragen om gehoord te worden.
In sommige gevallen is een vrijstelling van de heffing mogelijk. De voorwaarden vind je in het gemeentelijke heffingsreglement.
Leegstand vermijden
Wil je leegstand en bijhorende heffingen voorkomen? Zorg dan dat je woning of gebouw effectief wordt gebruikt. Enkele mogelijkheden:
- Verhuur je woning via een Woonmaatschappij.
- Vraag advies bij het WoonEnergieLoket over premies en subsidies voor isolatie of renovatie.
Verwaarlozing van woningen en gebouwen
Redenen om aan te pakken
Verwaarloosde woningen of gebouwen kunnen:
- De leefbaarheid van buurten aantasten,
- Een gevaar vormen voor de veiligheid en gezondheid.
Daarom werkt de gemeente actief aan het voorkomen en bestrijden van verwaarlozing.
Kenmerken van een verwaarloosde woning of gebouw
Een woning of gebouw is verwaarloosd als het zichtbare en storende gebreken vertoont aan:
- Dak of dakconstructie,
- Kroonlijsten, goten of schoorstenen,
- Buitenmuren en voegwerk,
- Ramen, deuren of ander buitenschrijnwerk,
- De water- of winddichtheid.
Verloop van de registratie
- Vaststelling vanop openbaar domein: Een technisch verslag wordt opgesteld met beschrijving en foto’s.
- Administratieve akte: De eigenaar ontvangt deze via aangetekende zending.
- Beroep mogelijk: Je kan beroep aantekenen bij het college van burgemeester en schepenen van de gemeente.
- Opname in het register: Bij geen of afgewezen beroep wordt het pand opgenomen in het register van verwaarloosde woningen en gebouwen.
Verwaarlozing vermijden of oplossen
Als eigenaar kan je de nodige herstellingen uitvoeren. De gemeente ondersteunt je hierbij, indien nodig via:
- Advies en begeleiding van een technisch adviseur.
- Hulp via het woonloket over renovatiepremies en fiscale voordelen.
Na de herstellingen kan je een aanvraag tot schrapping uit het register indienen.
Documenten
Meer informatie
Wens je meer informatie over de procedure van verwaarlozing of wil je verwaarlozing melden, neem dan contact op met de registerbeheerder via woningkwaliteit.boortmeerbeek@igo.be of 0496 25 85 28.
