Een wandeling door eeuwenoude natuur en boeiend erfgoed
De Pikhakendonkwandeling (7 km) voert je door een uniek stukje Boortmeerbeek. Het landschap is gevormd door eeuwen van natuurlijke veranderingen en menselijke ingrepen. Denk aan oude rivierarmen, dijken, winterbeddingen, oeverwallen, akkers en weilanden. En vooral: prachtige haagkanten en bomenrijen. Het gebied dankt zijn naam aan de ‘pikhagen’ – stekelige meidoorn- en sleedoornstruiken die hier volop groeien.
Cultuurhuis en kerk met een verhaal
Je start aan de Oude Pastorie, een beschermd gebouw uit 1885 met ringgracht en sierlijke deuromlijsting in Lodewijk XV-stijl. Vandaag doet het dienst als cultuurhuis. In de tuin ontdek je bijzondere bomen zoals een gele pavia, eiken en beuken.
Iets verderop ligt de Onze-Lieve-Vrouwekerk van Hever, met een koor in zandsteen uit de 16de eeuw – het oudste deel van het kerkgebouw. Rond de kerk en op het kerkhof groeien bijzondere planten zoals mossen, varens en korstmossen.
Langs beken, bossen en de Donkhoeve
De wandeling daalt af naar de Dambeek, die uitmondt in een oude Dijlemeander. Nabij stroomt de beek langs een elzenbos, waar in het voorjaar pinksterbloemen, speenkruid en bosanemonen bloeien. Van hieruit heb je zicht op de 18de-eeuwse Donkhoeve.
Een ‘donk’ is een zandheuvel gevormd in de laatste ijstijd, zo’n 12.000 jaar geleden. Door hun hoge ligging waren donken ideaal voor hoeves. In Hever noemen inwoners het bos op deze plek simpelweg ‘den Donk’.
Biodiversiteit om elke hoek
In de dreven rond de Leibeek groeien struiken zoals meidoorn, sleedoorn, wegedoorn, kardinaalsmuts en kornoelje. In de lente zijn ze een paradijs voor insecten, in de herfst voor vogels dankzij hun bessen en vruchten.
De Leibeek vormt niet alleen de grens tussen verschillende dorpen en gemeenten, maar ook tussen nat en droog land. Ooit stroomde hier de Dijle, die doorheen de eeuwen geregeld van bedding veranderde.
Winterbedding, coupures en oude meanders
Door de lage ligging en de natuurlijke oeverwallen overstroomt Pikhakendonk bij hevige regenval nog steeds gedeeltelijk. Vroeger maakte het gebied deel uit van de winterbedding van de Dijle. Bij strenge winters werd hier volop geschaatst.
Na de rechttrekking van de rivier stroomt het water sneller weg, met minder overstromingen ter plaatse maar meer piekdebieten in Mechelen. Over de Dijle heen zie je het gotische kruiswerk van Rijmenam, opgetrokken in witte Gobertangesteen.
Een opvallend landschapselement is een afgesneden rivierbocht van de Dijle, of ‘coupure’, nu in gebruik als veedrinkplaats.
Van motte tot poel: Ravestein
Ravestein was ooit een middeleeuwse verdedigingspost. Vandaag is het een woonzorgcentrum en zijn restanten van de oude Dijlearm zichtbaar. Eén deel werd een visvijver, het andere bleef natuurlijk. Aan de overkant van de weg ligt een uitgediepte poel waar kinderen onder begeleiding van natuurgidsen het waterleven kunnen ontdekken.
Vertrek
Cultuurhuis Oude Pastorie (Donkstraat 10, 3191 Hever)
Praktisch
Honden zijn welkom aan de leiband.
Laarzen of stevige wandelschoenen aangeraden.
Volg de zeshoekige bordjes van het Pikhakendonk-wandelpad (Toerisme Vlaams-Brabant).
