Vertrek
- Het station van Boortmeerbeek aan het herdenkingsmonument Transport XX
Afstand
- 6 km (niet bewegwijzerd)
Historiek
Herdenking van een unieke verzetsdaad
Op 19 april 1943 vertrok het twintigste Jodentransport (Transport XX) vanuit de Dossinkazerne in Mechelen richting Auschwitz. Aan boord: 1.636 gedeporteerden, waaronder 242 kinderen. Tijdens deze rit vond een unieke verzetsactie plaats: drie jonge mannen — Georges Livschitz, Robert Maistriau en Jean Frankemolen — slaagden erin de trein tot stilstand te brengen tussen Boortmeerbeek en Haacht. Ze bevrijdden een groep gevangenen, waarvan uiteindelijk 232 konden ontsnappen. 119 van hen wisten definitief te ontkomen. Dit is de enige gekende aanval op een Jodentransport in heel bezet Europa.
De jongste ontsnapte was amper 11 jaar. Verpleegster en verzetsstrijdster Regine Krochmal wist uit een wagon te springen met enkel een broodmes bij zich. Beiden overleefden de oorlog.
Boortmeerbeek herdenkt
De gemeente Boortmeerbeek is één van de weinige plaatsen in Europa waar zo’n ontsnappingspoging heeft plaatsgevonden. De gedenkplaat aan het spoor herinnert aan deze moedige daad. De Transport XX-wandeling verbindt verschillende herdenkingspunten en vertelt het verhaal aan de hand van getuigenissen van ontsnapten, inwoners en verzetsleden.
De wandeling volgt het spoortraject en brengt je langs verschillende infopunten die vertellen over het transport, de ontsnappingen en de impact ervan:
Stopplaats 1: de gedenkplaat bij het spoor, waar de verzetsactie plaatsvond.
Stopplaats 2 - 4:
de plaats waar brieven uit de trein werden gevonden en heimelijk gepost werden door inwoners.
de hooimijt waar ontsnapten zich verstopten.
Stopplaats 5: verhalen van heldenmoed, zoals die van de jonge weerstanders en treinmachinist.
Stopplaats 6: Wat er met de overlevenden gebeurde, tijdens en na de oorlog.
Stopplaats 7: het levensverhaal van de drie verzetslieden, hun inzet, lot en overlevingsverhalen.
Deze wandeling is niet alleen een eerbetoon aan de slachtoffers en verzetslui, maar ook een herinnering aan wat nooit vergeten mag worden.